Tác giả: Ngọc Thu - Người Lan Tỏa Vị Xưa
Bác vừa dọn tô phở ra bàn, tay cầm đĩa giá sống mà còn lưỡng lự vì trong nhà có người đang mang thai. Em thưa bác, bà bầu ăn giá đỗ được khi giá đã nấu chín kỹ. Phần giá sống hoặc mới trụng sơ, bác để riêng và nhờ bếp nấu chín trước khi thêm vào tô. Với bữa cơm nhà, giá đỗ dễ nấu cùng thịt bò, thịt gà hoặc đậu phụ. Bác có bệnh nền như tiểu đường thai kỳ, bệnh huyết áp hoặc có tiền sử dị ứng thì hỏi bác sĩ khám thai trước khi chọn món và gia vị.
| Điều bác cần nhớ | Cách áp dụng trong bếp |
|---|---|
| Ăn giá đỗ khi mang thai | Chọn giá có nguồn gốc rõ ràng, rửa sạch và nấu chín kỹ. Khi ăn bún, phở, bác nhờ bếp để riêng phần giá sống. |
| Bò xào giá đỗ | 300 g giá đỗ, 200 g thịt bò nạc, 1 nắm hẹ. Ướp thịt 15 phút. Chia món theo số người ăn trong nhà. |
| Canh giá đỗ đậu phụ | 200 g giá đỗ, 3 miếng đậu phụ, 100 g thịt nạc, 1 quả cà chua. Ướp đậu phụ 10 phút. Canh lượng nước theo số bát cần múc. |
| Giá đỗ xào thịt gà | 450 g giá đỗ, 250 g ức gà, hành lá và nấm hương. Đảo gà đã chín với giá đã chín trong 10 giây ở cuối. Chia món theo số người ăn. |
| Ủ giá bằng hộp sữa | 50 g đậu xanh, 1 vỏ hộp sữa 1 lít và nước ấm. Ngâm lần đầu 10 đến 12 giờ, sau đó ngâm 15 phút mỗi ngày. Mẻ giá thu sau 4 ngày vẫn cần nấu chín kỹ. |

Khi bà bầu ăn giá đỗ, vì sao nên chọn món nấu chín?
Ở hàng bún, đĩa giá thường được dọn cùng rau sống để ai thích thì tự thêm. Khi gọi món cho người đang mang thai, bác dặn ngay một câu “Cho phần giá vào nấu chín kỹ giúp em nhé.” Dặn trước cũng tiện cho bếp, vì họ có thời gian nấu giá cùng phần nước dùng đang sôi.
Giá đỗ là mầm đậu, thường làm từ đậu xanh. Bác cũng gặp mầm đậu nành hoặc mầm đậu Hà Lan khi đi chợ. Giá đỗ có vitamin C, vitamin nhóm B và một số khoáng chất như sắt, canxi. Giá đậu xanh có vị ngọt nhẹ, dễ dùng để đổi món cùng thịt, cá, đậu phụ và những loại rau bác vẫn nấu.
Giá sống có nguy cơ nhiễm vi khuẩn, kể cả khi cọng giá nhìn trắng và tươi. Em khuyên bác gỡ tơi rồi nấu kỹ cả mẻ, nhất là phần nằm giữa búi giá. Khi ăn bún, phở, bác cho giá vào nồi nấu trước, vì chan nước dùng nóng lên tô dễ làm những cọng bên ngoài mềm trước.
Bác dặn nấu chín ngay từ đầu.
Những hôm bụng đang khó chịu hoặc đang đi ngoài, bác tránh ăn giá lúc đói và hỏi bác sĩ khám thai về món phù hợp. Bác có bệnh nền, tiền sử dị ứng hoặc đã được hướng dẫn ăn theo thực đơn riêng thì hỏi bác sĩ trước khi thêm giá đỗ hay đổi món.
Chọn và sơ chế thế nào khi bà bầu ăn giá đỗ?
Đứng trước rổ giá ở chợ, bác dễ để ý cọng nào mập, cọng nào dài. Em gợi ý bác nhìn cả phần đáy rổ, vì chỗ đọng nước dễ lộ cọng nhũn hoặc nhớt. Bác chọn nơi bán có nguồn gốc rõ ràng, lấy phần giá còn tươi, cọng chắc, mùi nhẹ. Gặp mẻ có mùi chua hoặc nhiều cọng nhũn, bác bỏ qua mẻ đó.
Về đến bếp, bác nhặt bỏ cọng hỏng, xả giá dưới vòi nước sạch rồi để ráo. Giá ráo giúp chảo bớt đọng nước khi xào, còn lúc nấu canh, bác dễ gỡ tơi để các cọng ngập trong nước. Dao, thớt và đĩa từng đựng thịt sống cần rửa sạch trước khi dùng cho rau hoặc món đã chín.
Bác để riêng rổ giá sống.

| Lỗi hay gặp | Cách gỡ |
|---|---|
| Chan nước phở lên một búi giá sống | Cho giá vào nồi nấu chín kỹ trước khi múc ra tô. Bác gỡ tơi để nước nóng tiếp xúc đều với các cọng. |
| Giá vừa rửa đã đổ vào chảo | Để ráo rồi mới xào. Nước đọng khiến món dễ loãng vị và phần dưới chảo mềm trước phần trên. |
| Chảo đầy, cọng giá trên mặt còn cứng | Dàn giá ra và đảo từ đáy lên. Chảo nhỏ thì bác chia lượt xào để dễ kiểm tra độ chín. |
| Mẻ giá có mùi chua hoặc cọng nhớt | Bỏ mẻ đó. Bác rửa sạch rổ và dụng cụ đã chạm vào giá trước khi dùng tiếp. |
Khi soạn bữa, bác chọn thịt bò, thịt nạc, thịt gà, đậu phụ hoặc cá lóc để đổi món với giá. Gan lợn thì bác dành cho bữa khác, theo cách phối nguyên liệu của bài gốc. Bác muốn đổi sang món canh khác cho bữa sau thì đọc thêm bài bà bầu ăn canh cua cần lưu ý gì.
Thịt bò xào giá đỗ và hẹ
Lúc chảo nóng, bác dễ muốn cho cả thịt lẫn giá vào đảo một lượt cho nhanh. Em xào thịt trước để lát bò chín đều rồi mới cho giá và hẹ vào. Theo thứ tự này, bác dễ kiểm tra riêng miếng thịt dày và phần giá nằm sâu dưới đáy chảo.
Bác để giá ráo trước khi bật bếp.
Nguyên liệu gồm 300 g giá đỗ, 200 g thịt bò nạc, 1 nắm hẹ, nước mắm, muối, hạt nêm, tỏi, gừng và hành củ. Bác dành 15 phút ướp bò. Công thức và định lượng lấy từ bài gốc của Làng Chài Xưa, bác chia món theo số người ăn.
- Thái bò thành lát mỏng đều để các miếng chín gần cùng lúc. Giá và hẹ nhặt bỏ cọng hỏng, rửa sạch, để ráo.
- Đập dập rồi băm nhỏ gừng và tỏi. Trộn thịt với gừng, tỏi, nước mắm, muối và hạt nêm, đảo cho các lát thịt tách nhau và áo đều gia vị. Ướp 15 phút.
- Phi thơm hành củ và tỏi trong dầu nóng. Cho bò vào xào trên lửa lớn, đảo nhanh cho chín đều. Bác tách những lát gấp lại và kiểm tra miếng dày trước khi thêm rau.
- Cho giá và hẹ vào, đảo từ đáy chảo lên và nêm lại. Khi giá chín kỹ, cọng mềm đều cả ở giữa chảo, bác gắp ra đĩa để ăn nóng.
Có nhà thích gừng rõ vị, có nhà chỉ muốn thoảng mùi tỏi. Bác nấu cho cả nhà thì hỏi trước người ăn thích vị nào để dễ nêm ngay từ lúc ướp. Bác muốn đọc thêm về gia vị này thì xem bài bà bầu có nên ăn tỏi không.
Canh giá đỗ đậu phụ nấu với thịt nạc
Những hôm trên bàn đã có món kho, một bát canh cà chua với đậu phụ mềm dễ chan cùng cơm. Chỗ bác cần để ý là lúc thả thịt và giá. Em đợi nước sôi đều để thịt chín kỹ, rồi mới cho giá vào nấu tiếp.
Bác cho giá vào sau phần thịt.
Nguyên liệu gồm 200 g giá đỗ, 3 miếng đậu phụ, 100 g thịt nạc, 1 quả cà chua, hành lá, hành khô, nước mắm, muối và hạt nêm. Công thức và định lượng lấy từ bài gốc của Làng Chài Xưa. Bác dành 10 phút ướp đậu phụ và canh nước theo số bát cần múc.
- Rửa cà chua, thái miếng. Cắt đậu phụ thành miếng vuông vừa ăn và ướp gia vị 10 phút. Thái thịt nạc mỏng, tách các lát để khi thả vào nồi thịt dễ chín đều.
- Phi thơm hành khô rồi xào cà chua đến khi miếng cà mềm và ra màu. Thêm lượng nước vừa dùng, đun sôi đều.
- Thả đậu phụ và thịt nạc vào. Khi nước sôi lại, nấu cho thịt chín kỹ rồi cho giá và hành lá. Đun đến khi nước sôi đều trở lại và giá chín kỹ, cọng mềm đều. Múc canh nhẹ tay để giữ miếng đậu nguyên.
Bác múc thử một thìa nước canh sau khi nấu, đợi nguội bớt rồi nếm để thấy rõ vị cà chua và vị mắm. Muốn đổi nguyên liệu nấu canh cho bữa khác, bác đọc thêm bài bà bầu ăn củ cải trắng cần lưu ý gì.
Giá đỗ xào thịt gà và nấm hương
Ức gà thái dài trông nhanh chín, nhưng miếng dày ở giữa chảo đôi khi cần thêm thời gian. Em xào gà chín kỹ rồi mới gắp ra đĩa sạch để làm phần nấm và giá. Lượt đảo chung ở cuối giúp các nguyên liệu quyện vị.
Bác kiểm tra miếng gà dày trước.
Nguyên liệu gồm 250 g ức gà, 450 g giá đỗ, hành lá, nấm hương và gia vị. Công thức và định lượng lấy từ bài gốc của Làng Chài Xưa. Bác chia món theo số người ăn và dành 10 giây đảo chung ở bước cuối, khi gà và giá đều đã chín.
- Thái ức gà thành miếng nhỏ dài, dùng riêng dao thớt cho thịt sống. Ngâm nấm hương đến khi mềm rồi thái lát mỏng. Rửa giá và để ráo để chảo bớt đọng nước.
- Ướp gà với gia vị cho ngấm. Phi thơm hành, cho gà vào đảo đến khi thịt săn và chín kỹ. Bác kiểm tra cả phần giữa miếng dày trước khi gắp thịt ra đĩa sạch.
- Xào tỏi, nấm hương và dọc hành cho thơm. Thêm giá, đảo đều, nêm vừa ăn và xào đến khi giá chín kỹ. Cho gà trở lại chảo, đảo cùng rau giá trong 10 giây rồi bày ra đĩa khi còn nóng.
Chảo nhỏ thì bác xào giá theo lượt để dễ đảo đến phần nằm dưới. Khi dọn món, bác dàn nhẹ giá trên đĩa rộng để thịt gà và nấm hương rải đều, lúc gắp dễ lấy được cả thịt lẫn rau.
Ủ giá đỗ tại nhà bằng vỏ hộp sữa
Bác có hộp sữa đã dùng hết và muốn thử ủ đậu xanh thì để ý lúc gạn nước. Hộp còn đọng nước sau mỗi lần ngâm dễ làm hạt bị úng. Mẻ ủ tại nhà vẫn cần rửa và nấu chín kỹ trước khi dọn cho người đang mang thai.
Bác gạn hết nước sau mỗi lần ngâm.
Chuẩn bị 1 vỏ hộp sữa 1 lít, 50 g đậu xanh và nước ấm. Lượng này dùng cho một mẻ theo cách ủ trong bài gốc của Làng Chài Xưa. Lần ngâm đầu kéo dài 10 đến 12 giờ, các lần sau ngâm 15 phút mỗi ngày, thu hoạch sau 4 ngày.
- Rửa sạch vỏ hộp sữa. Cắt 4 góc vừa đủ để gạn nước. Bác thử rót nước qua các góc, thấy nước thoát được và khe còn đủ nhỏ để giữ hạt là được.
- Rửa đậu xanh, vớt bỏ hạt hỏng rồi cho đậu vào hộp. Đổ nước ấm vào ngâm 10 đến 12 giờ, sau đó nghiêng hộp cho nước chảy hết.
- Đặt hộp ở chỗ tối, ít ánh sáng để giá lên cọng mập và trắng. Mỗi ngày ngâm nước 1 lần trong 15 phút, rồi chắt kỹ. Khi gạn, bác đổi nhẹ góc nghiêng để kiểm tra nước còn đọng ở đáy hộp.
- Sau 4 ngày, lấy giá ra kiểm tra. Mẻ có mùi chua, cọng nhớt hoặc hạt nhũn thì bỏ. Phần giá thu hoạch đem rửa sạch, để ráo rồi nấu chín kỹ.

Bác thử mẻ này vào dịp có thời gian ngâm và gạn nước đều đặn. Hôm bận, chọn giá có nguồn gốc rõ ràng về nấu trong bữa sẽ thuận tay hơn.
Nêm mắm và dọn chén chấm theo khẩu vị
Đĩa bò xào vừa ra chảo, bác thường ngửi thấy gừng và hẹ trước, rồi mới nếm được vị mắm trên miếng thịt. Với nhà thích hương cá cơm ruột đỏ và vị đậm đà, em gợi ý bác dùng Nước Mắm Nhỉ Cá Cơm Ruột Đỏ Làng Chài Xưa Chai Nhựa 525ml ở bước ướp bò. Bác giữ tay nêm nhẹ ở lượt đầu vì công thức đã có muối và hạt nêm.
Bác nếm món đã chín rồi mới nêm thêm.
Khi thịt và giá đã chín, bác nếm một lát bò cùng cọng hẹ để biết vị mắm đậm đến đâu khi ăn chung. Với nồi canh đậu phụ, bác nếm phần nước canh đã nguội bớt trước khi thêm mắm, vì vị chua của cà chua cũng góp vào vị chung của bát canh.
Với bữa có đậu phụ dọn riêng, bác thích vị đậu nành, nấm và trái thơm thì dùng Nước Tương Shiitake Làng Chài Xưa 525ml Chai Nhựa làm chén chấm. Để chén cạnh đĩa, người thích vị đậu phụ nguyên dễ tự gắp, người muốn thêm vị thì chấm từng miếng. Bác đứng bếp dặn một câu “Để chén chấm riêng, ai thích đậm thì chấm thêm nhé.”
Bếp đã có chai mắm hợp khẩu vị thì bác dùng chai đang mở, khỏi mua thêm chỉ để nấu một đĩa xào. Bác có bệnh nền, tiền sử dị ứng hoặc đang theo thực đơn riêng thì hỏi bác sĩ khám thai trước khi đổi món hay gia vị.
Câu hỏi thường gặp
Bà bầu ăn giá đỗ sống được không?
Em khuyên bác tránh ăn giá đỗ sống trong thai kỳ vì giá sống có nguy cơ nhiễm vi khuẩn. Khi gọi bún hoặc phở, bác nhờ bếp nấu chín kỹ phần giá trước khi cho vào tô.
Bà bầu ăn giá đỗ trụng nước sôi được không?
Bác ăn được khi giá đã chín kỹ. Em gợi ý bác cho giá vào nồi nấu chín đều, vì nhúng nhanh hoặc chỉ chan nước sôi lên trên dễ bỏ sót phần giá còn sống.
Bà bầu ăn giá đỗ tự làm tại nhà được không?
Bác dùng được giá tự ủ khi mẻ giá còn tươi, đã rửa sạch và nấu chín kỹ. Em khuyên bác bỏ mẻ có mùi chua hoặc bị nhớt, kể cả khi mới thu hoạch.
Bà bầu ăn giá đỗ lúc đói được không?
Em gợi ý bác ăn giá chín cùng bữa cơm. Khi bụng đang khó chịu hoặc đang đi ngoài, bác tránh ăn giá lúc đói và hỏi bác sĩ khám thai về món phù hợp với tình trạng của bác.
Bà bầu bị tiểu đường thai kỳ có ăn giá đỗ được không?
Em khuyên bác hỏi bác sĩ khám thai trước, vì món ăn còn đi cùng các nguyên liệu và gia vị trong thực đơn riêng của bác. Khi hỏi, bác nói rõ định nấu canh hay xào và nêm những gì để bác sĩ dễ hướng dẫn.
Bác hỏi bác sĩ trước khi đổi món nếu có bệnh nền hoặc tiền sử dị ứng.
Bát canh cà chua còn bốc hơi, đĩa bò xào vừa đặt cạnh chén cơm, người đứng bếp kéo ghế ngồi xuống ăn cùng cả nhà. Khi bác muốn hỏi thêm về vị mắm hay cách nêm trong bữa cơm, em mời bác nhắn Zalo 039.3400.151.
Tìm hiểu Bảo Tàng Nước Mắm tại Việt Nam
Nước mắm, một gia vị truyền thống của Việt Nam. Bảo tàng nước mắm đầu tiên tại Việt Nam nằm ở địa chỉ: số 360 Nguyễn Thông, Phú Thủy, tỉnh Lâm Đồng. Đến đây, bác sẽ được khám phá lịch sử và quy trình sản xuất nước mắm, bác sẽ hiểu rõ hơn về vai trò văn hóa và kinh tế của nước mắm trong cuộc sống hàng ngày của người dân Việt Nam.
Tìm hiểu chi tiết tại Bảo Tàng Làng Chài Xưa
Fanpage: https://www.facebook.com/LangChaiXua.VN
Website: Langchaixua.vn
Hotline: 039.3400.151


ĐẶC SẢN CỦA LÀNG CHÀI XƯA
Gia vị tiện lợi
Thùng 6 Chai Nước Tương Shiitake 525ml ‑ Tặng Nước Tương Ăn Bún
Tặng tương tỏi ớt
612.000₫Giá gốc là: 612.000₫.360.000₫Giá hiện tại là: 360.000₫.Nước Mắm Tĩn
Cặp 2 Chai Thủy Tinh ‑ Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ Độ Đạm 60N 250ml
360.000₫Giá gốc là: 360.000₫.220.000₫Giá hiện tại là: 220.000₫.Nước Mắm Tĩn
Hộp 2 Chai Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ 60N 500ml Chai Thủy Tinh ‑ Tặng Sốt Trộn Gỏi và Nước Tương 3 Trong 1
Tặng sốt gỏi + tương
720.000₫Giá gốc là: 720.000₫.420.000₫Giá hiện tại là: 420.000₫.Nước Mắm Tĩn
Thùng 6 Chai Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ 60N 500ml Chai Thủy Tinh ‑ Tặng 3 Sốt Trộn Gỏi và 3 Nước Tương 3 Trong 1
Tặng 3 sốt + 3 tương
2.142.000₫Giá gốc là: 2.142.000₫.1.260.000₫Giá hiện tại là: 1.260.000₫.Nước Mắm Tĩn
Combo 2 Bình Gốm Nước Mắm Tĩn Tôm Biển Hồng Ngọc Đại Dương 60N 500ml ‑ Tặng Sốt Trộn Gỏi và Nước Tương 3 Trong 1
Tặng sốt gỏi + tương
1.800.000₫Giá gốc là: 1.800.000₫.800.000₫Giá hiện tại là: 800.000₫.Nước mắm
Nước mắm Tĩn nhãn xưa cá cơm than độ đạm 41N-500ml
320.000₫Giá gốc là: 320.000₫.275.000₫Giá hiện tại là: 275.000₫.Nước Mắm Tĩn
Hộp 2 Chai Nước Mắm Tĩn Nhãn Đỏ Cá Cơm Than 40N 525ml Chai Thủy Tinh
350.000₫Giá gốc là: 350.000₫.325.000₫Giá hiện tại là: 325.000₫.Nước mắm
Nước mắm tôm biển hồng ngọc 125ml ‑ làng chài xưa
32.300₫Giá gốc là: 32.300₫.19.000₫Giá hiện tại là: 19.000₫.