Tác giả: Ngọc Thu - Người Lan Tỏa Vị Xưa
Bác vừa cắt một miếng củ đậu giòn ngọt, định dọn cho người đang mang thai trong nhà thì chợt phân vân món này ăn được không. Theo cách ăn thông thường, bà bầu ăn củ đậu được và chỉ dùng phần thịt củ đã rửa kỹ, gọt sạch vỏ. Bác dọn một phần vừa bụng, tránh lá và hạt, giữ bữa chính như thường. Riêng bác có tiểu đường thai kỳ, vấn đề huyết áp hoặc tiền sử dị ứng thực phẩm, em gợi ý bác hỏi bác sĩ khám thai trước khi đưa củ đậu vào thực đơn.
| Điều bác cần biết | Cách làm ngay trong bếp |
|---|---|
| Phần dùng để ăn | Dùng phần thịt củ đã rửa kỹ và gọt sạch vỏ. Bỏ lá và hạt. |
| Lượng ăn | Dọn một phần nhỏ, ăn xen kẽ với các món rau củ khác và giữ đủ bữa chính. |
| Cách chế biến | Rửa củ trước khi gọt. Bác thích món ấm thì dùng phần thịt củ để xào hoặc nấu canh. |
| Khi cần hỏi bác sĩ | Hỏi bác sĩ khám thai trước khi ăn nếu bác có tiểu đường thai kỳ, vấn đề huyết áp, dị ứng hoặc đang theo chế độ ăn riêng. |

Khi bà bầu ăn củ đậu, cần để ý điều gì?
Đĩa củ đậu đã gọt để giữa bàn, tiện tay nhón hết miếng này đến miếng khác. Bác lo người đang mang thai ăn rồi ngang bụng, đến bữa lại chẳng thiết cơm canh. Em gợi ý bác cắt một phần nhỏ ra đĩa trước, vì dọn cả củ lên bàn thì khó để ý đã ăn chừng nào, nhất là khi củ lớn hơn thường lệ.
Ở một số vùng, củ đậu còn được gọi là củ sắn. Khi đi chợ, bác gọi rõ là củ đậu để tránh nhầm với sắn dùng để luộc. Bác đi chợ hộ người nhà cứ nói “Lấy giúp em củ đậu để gọt ăn, củ nào cầm chắc tay ấy.”
Phần thịt củ mọng nước, vị ngọt dịu, nhai nghe giòn. Ăn nhiều một lúc dễ làm bác thấy no ngang, đầy hơi hoặc khó chịu ở bụng. Bác thử để dành phần chưa gọt cho bữa khác, rồi để ý xem sau phần đã dọn, bác vẫn thấy dễ chịu và còn muốn ăn bữa chính như thường không. Bác có bệnh nền hoặc đang theo thực đơn riêng thì hỏi bác sĩ khám thai trước khi chọn phần ăn cho bác.
Dọn ít trước, bác nhé.
Củ đậu có gì trong bữa ăn của mẹ bầu?
Bác đang thấy nhạt miệng, nhìn mâm cơm lại muốn gắp một món giòn và có vị ngọt nhẹ. Củ đậu chứa nhiều nước, có chất xơ, một ít đạm, vitamin nhóm B, vitamin C và một số khoáng chất như sắt, mangan, magiê. Trong củ cũng có folate và đường tự nhiên. Em gợi ý bác dùng củ đậu như một món rau củ để đổi vị bên cạnh cơm, canh và các món khác.

Hôm nào thích vị thanh, bác thử cho củ đậu vào canh. Khi muốn giữ chút giòn, bác thái lát đều để xào, vì lát quá mỏng dễ mềm trước khi lát dày kịp chín. Bác đang lo bữa cho con gái hoặc con dâu thì hỏi người ăn trước khi nấu, vì cùng một củ, có hôm người nhà thích miếng mềm trong bát canh, có hôm chỉ muốn gắp vài lát xào.
Em thường gợi ý bác tính món rau cho từng bữa trước khi đi chợ để dễ đổi qua lại. Hôm đã có củ đậu xào, bữa khác bác muốn một bát canh vị nhẹ thì xem thêm bài bà bầu có nên ăn quả bầu. Bác đang ăn theo hướng dẫn riêng vì tiểu đường thai kỳ, huyết áp hoặc dị ứng thì hỏi bác sĩ khám thai xem món nào phù hợp trước khi xếp vào thực đơn.
Cứ đổi món theo khẩu vị của bác.
Cách chọn và sơ chế khi bà bầu ăn củ đậu
Ở sạp rau, bác thấy có củ còn dính đất, có củ đã gọt sẵn trông rất tiện. Em gợi ý bác chọn củ nguyên, cầm chắc tay, bề mặt khô ráo, tránh củ mềm nhũn, rỉ nước hoặc có mùi lạ. Mua củ nguyên thì bác dễ xem tình trạng bên ngoài và chủ động rửa trước khi lưỡi dao chạm vào phần thịt củ.

- Rửa củ trước khi gọt. Bác xả củ dưới vòi nước, xoa kỹ phần đất bám ở các rãnh rồi rửa tay. Bác nhìn lại quanh đầu củ, chỗ nào còn lợn cợn đất thì xả thêm vì lưỡi dao dễ kéo đất từ vỏ vào phần thịt.
- Gọt hết lớp vỏ. Bác đặt củ lên thớt sạch, gọt vỏ và cắt bỏ phần xơ cứng còn bám. Xoay củ một vòng để nhìn kỹ, thấy hết những dải vỏ dai thì mới thái, vì cắt thành miếng rồi mới nhặt vỏ sẽ mất công hơn.
- Chỉ lấy phần thịt củ. Bác bỏ lá và hạt vì đây là những phần chứa chất độc. Lúc thái, phần thịt củ tươi thường sáng màu, chắc tay và có mùi nhẹ. Gặp củ nhớt hoặc có mùi chua lạ, bác bỏ củ đó.
- Thái theo món định nấu. Bác thái lát đều để xào, cắt miếng vừa thìa để nấu canh. Miếng cùng cỡ giúp cả mẻ chín đều, bác cũng dễ gắp hoặc múc khi ăn.
Em gợi ý bác dùng dao và thớt sạch riêng cho củ đậu, nhất là khi dọn ăn sống, vì nước từ thịt cá sống dễ dây sang phần củ đã gọt. Trường hợp chưa dùng hết phần đã cắt, bác cất ngay trong hộp sạch, đậy kín rồi để ngăn mát để phần củ bớt ám mùi thức ăn khác. Lúc lấy ra, bác nhìn và ngửi lại trước khi dùng.
Rửa trước, gọt sau.
Dọn củ đậu trong bữa cơm nhà
Nồi canh gần xong, mâm cơm đã dọn mà bác vẫn còn phần củ đậu vừa gọt. Bác muốn thêm vào canh thì em gợi ý cắt miếng vừa thìa rồi cho vào nồi. Khi thử, bác dùng thìa ấn nhẹ một miếng, thấy mềm và vẫn giữ dáng thì vừa ăn. Thái đều tay từ đầu sẽ giúp bác tránh cảnh miếng mỏng đã mềm nhũn mà miếng dày vẫn còn cứng.
Với món xào, bác để ráo củ sau khi sơ chế rồi mới cho vào chảo, vì nước bám ngoài lát củ dễ đọng dưới đáy. Bác thử một lát đã chín, thấy còn chút giòn và vị ngọt dịu vẫn rõ thì dễ ăn cùng cơm. Lúc đứng bếp hộ người nhà, bác dặn nhau “Nêm nhẹ tay nhé, để lát nữa nếm cùng cơm.”
Bác muốn dọn củ đậu ăn riêng thì lấy một phần nhỏ ra đĩa vì phần đã chia sẵn dễ giữ vừa bụng hơn. Phần còn lại bác cất ngay sau khi cắt. Hôm muốn đổi sang món củ khác, bác xem thêm bài bà bầu có nên ăn củ cải trắng. Với bác có tiểu đường thai kỳ, vấn đề huyết áp hoặc dị ứng thực phẩm, em gợi ý bác hỏi bác sĩ khám thai trước về phần ăn và cách nêm.
Nấu vừa đủ cho bữa ấy.
Lỗi hay gặp và cách gỡ
Bác gọt củ xong mới thấy đất còn dính ở đầu củ, hoặc dọn một đĩa đầy rồi ai cũng ăn đến no ngang. Em gợi ý bác chuẩn bị đĩa đựng củ đã gọt và hộp cất phần dư ngay từ đầu. Có chỗ để riêng, bác dễ giữ phần đã làm sạch cách xa vỏ, tiện chia lượng cần dùng trước khi mang ra bàn.
| Lỗi hay gặp | Cách gỡ |
|---|---|
| Gọt khi vỏ còn dính đất | Bác rửa kỹ các rãnh ở đầu củ vì đất dễ sót ở đó. Thấy bề mặt sạch đất rồi mới chuyển củ sang thớt sạch để gọt. |
| Dọn nhiều, đến bữa chính lại ngang bụng | Bác lấy một phần nhỏ ra đĩa và cất phần còn lại. Để ý xem bác còn ăn cơm canh như thường không để lần sau dễ chia phần hơn. |
| Xào xong có lát mềm, có lát còn cứng | Bác thái các lát gần bằng nhau để chín đều. Thử lát dày hơn trong chảo trước khi tắt bếp vì lát đó thường mềm sau cùng. |
| Nêm đậm tay ngay từ đầu | Bác nêm từng chút, đảo đều rồi nếm cùng một miếng cơm. Nếm theo cách cả nhà sẽ ăn giúp bác biết vị đã vừa với bữa ấy chưa. |
Bác có tiểu đường thai kỳ, vấn đề huyết áp hoặc dị ứng thì hỏi bác sĩ khám thai trước cả về củ đậu lẫn gia vị định dùng. Lúc nấu chung cho cả nhà, bác chia phần theo hướng dẫn dành riêng cho người ăn rồi mới nêm tiếp phần còn lại để dễ giữ đúng khẩu vị từng người.
Chia phần trước khi dọn.
Nêm nhẹ cho món củ đậu xào
Chảo củ đậu vừa chín, bác gắp một lát và thấy vị ngọt của củ đã rõ. Em gợi ý bác dùng chai nước mắm quen trong bếp, thêm từng chút vào cuối lúc xào rồi đảo đều để vị lan khắp mặt củ. Món đã vừa miệng thì bác cứ dọn lên, khỏi mua thêm chai mới cho riêng một đĩa rau.
Bác thích món xào có hương cá cơm ruột đỏ thì ở bước nêm, em gợi ý Nước Mắm Nhỉ Cá Cơm Ruột Đỏ Làng Chài Xưa Chai Nhựa 525ml. Mắm có vị đậm đà, hợp với bác thích lát củ xào rõ vị khi ăn cùng cơm. Bác rót ra thìa trước rồi mới thêm vào chảo để dễ canh lượng, nhất là khi chỉ xào một đĩa nhỏ. Đảo cho đều, nếm thử một lát cùng cơm, thấy vị ngọt nhẹ của củ vẫn rõ thì bác dừng tay.
Với nhà quen vị dịu, Nước Mắm Nhỉ Làng Chài Xưa Nhãn Xanh 500ml Chai Thủy Tinh có vị dịu nhẹ và hậu ngọt. Bác dùng để nêm phần củ xào hoặc rót riêng ra chén khi món trên đĩa đã vừa với người ăn nhạt. Để chén bên cạnh cũng tiện khi cả nhà ăn chung mâm, vì người thích đậm hơn tự chấm từng miếng theo khẩu vị. Bác đang nấu theo hướng dẫn riêng của bác sĩ khám thai thì cứ nêm theo hướng dẫn ấy.
Nếm rồi mới thêm.
Câu hỏi thường gặp
Bầu 3 tháng đầu ăn củ đậu được không?
Bác mang thai 3 tháng đầu vẫn ăn được phần thịt củ đậu đã rửa và gọt kỹ. Em gợi ý bác dùng một phần vừa bụng trong bữa. Bác có bệnh nền hoặc tiền sử dị ứng thì hỏi bác sĩ khám thai trước khi ăn.
Bà bầu ăn củ đậu sống được không?
Bác ăn sống thì chọn củ tươi, rửa trước khi gọt và dùng dao, thớt sạch. Em gợi ý bác xào hoặc nấu canh khi muốn ăn chín. Lá và hạt cần bỏ vì chứa chất độc.
Bầu ăn củ đậu mỗi ngày được không?
Em gợi ý bác ăn xen kẽ với các món rau củ khác, tránh ăn liên tục mỗi ngày. Củ lớn củ nhỏ khác nhau, nên bác chia theo phần vừa bụng và giữ đủ bữa chính.
Tiểu đường thai kỳ có ăn được củ đậu không?
Củ đậu có đường tự nhiên, nên em gợi ý bác hỏi bác sĩ khám thai trước về việc có nên ăn và lượng phù hợp. Khi đang theo thực đơn riêng, bác dùng theo phần đã được hướng dẫn.
Mẹ bầu ăn nhiều củ đậu có dễ đầy bụng không?
Ăn nhiều một lúc dễ khiến bác no ngang hoặc đầy bụng. Em gợi ý bác dọn ít trước để còn ăn cơm canh như thường, và trao đổi với bác sĩ khám thai nếu tình trạng khó chịu kéo dài.
Bát canh vừa múc còn bốc hơi, đĩa củ đậu xào đặt cạnh chén cơm nóng. Bác gắp cho người nhà một lát, rồi kéo ghế ngồi xuống ăn khi cả mâm còn ấm.
Hôm nào bác muốn đổi sang món bắp, em mời bác đọc thêm bài bà bầu có nên ăn ngô. Bác muốn hỏi về vị mắm để nêm món nhà thì nhắn em qua Zalo 039.3400.151 ạ.
Tìm hiểu Bảo Tàng Nước Mắm tại Việt Nam
Nước mắm, một gia vị truyền thống của Việt Nam. Bảo tàng nước mắm đầu tiên tại Việt Nam nằm ở địa chỉ: số 360 Nguyễn Thông, Phú Thủy, tỉnh Lâm Đồng. Đến đây, bác sẽ được khám phá lịch sử và quy trình sản xuất nước mắm, bác sẽ hiểu rõ hơn về vai trò văn hóa và kinh tế của nước mắm trong cuộc sống hàng ngày của người dân Việt Nam.
Tìm hiểu chi tiết tại Bảo Tàng Làng Chài Xưa
Fanpage: https://www.facebook.com/LangChaiXua.VN
Website: Langchaixua.vn
Hotline: 039.3400.151


ĐẶC SẢN CỦA LÀNG CHÀI XƯA
Gia vị tiện lợi
Thùng 6 Chai Nước Tương Shiitake 525ml ‑ Tặng Nước Tương Ăn Bún
Tặng tương tỏi ớt
612.000₫Giá gốc là: 612.000₫.360.000₫Giá hiện tại là: 360.000₫.Nước Mắm Tĩn
Cặp 2 Chai Thủy Tinh ‑ Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ Độ Đạm 60N 250ml
360.000₫Giá gốc là: 360.000₫.220.000₫Giá hiện tại là: 220.000₫.Nước Mắm Tĩn
Hộp 2 Chai Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ 60N 500ml Chai Thủy Tinh ‑ Tặng Sốt Trộn Gỏi và Nước Tương 3 Trong 1
Tặng sốt gỏi + tương
720.000₫Giá gốc là: 720.000₫.420.000₫Giá hiện tại là: 420.000₫.Nước Mắm Tĩn
Thùng 6 Chai Nước Mắm Tĩn Cá Cơm Ruột Đỏ 60N 500ml Chai Thủy Tinh ‑ Tặng 3 Sốt Trộn Gỏi và 3 Nước Tương 3 Trong 1
Tặng 3 sốt + 3 tương
2.142.000₫Giá gốc là: 2.142.000₫.1.260.000₫Giá hiện tại là: 1.260.000₫.Nước Mắm Tĩn
Combo 2 Bình Gốm Nước Mắm Tĩn Tôm Biển Hồng Ngọc Đại Dương 60N 500ml ‑ Tặng Sốt Trộn Gỏi và Nước Tương 3 Trong 1
Tặng sốt gỏi + tương
1.800.000₫Giá gốc là: 1.800.000₫.800.000₫Giá hiện tại là: 800.000₫.Nước mắm
Nước mắm Tĩn nhãn xưa cá cơm than độ đạm 41N-500ml
320.000₫Giá gốc là: 320.000₫.275.000₫Giá hiện tại là: 275.000₫.Nước Mắm Tĩn
Hộp 2 Chai Nước Mắm Tĩn Nhãn Đỏ Cá Cơm Than 40N 525ml Chai Thủy Tinh
350.000₫Giá gốc là: 350.000₫.325.000₫Giá hiện tại là: 325.000₫.Nước mắm
Nước mắm tôm biển hồng ngọc 125ml ‑ làng chài xưa
32.300₫Giá gốc là: 32.300₫.19.000₫Giá hiện tại là: 19.000₫.